در خالى شدن آنچه در ظهر آنست از جبال و بحار وَ أَذِنَتْ لِرَبِّها و اطاعت كند مر فرمان پروردگار خود را در القا و تخلى وَ حُقَّتْ و گردانيده شده حقيق براى اطاعت اوامر الهى جواب اذا شرطيه درين آيات محذوفست و حاصل كلام آنكه هر گاه چنين و چنين شود ملاقات كند آدمى اعمال خود را و يا مبعوث گردد يا أَيُّهَا الْإِنْسانُ إِنَّكَ كادِحٌ إِلى رَبِّكَ كَدْحاً اى آدمى بدرستى كه تو سعى كننده‌اى براى دريافت جزاء پروردگار خود سعى كردنى فَمُلاقِيهِ پس تو ملاقات كننده‌اى جزاء پروردگار خود را . [ سوره الانشقاق ( 84 ) : آيات 7 تا 15 ] فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ ( 7 ) فَسَوْفَ يُحاسَبُ حِساباً يَسِيراً ( 8 ) وَ يَنْقَلِبُ إِلى أَهْلِهِ مَسْرُوراً ( 9 ) وَ أَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ وَراءَ ظَهْرِهِ ( 10 ) فَسَوْفَ يَدْعُوا ثُبُوراً ( 11 ) وَ يَصْلى سَعِيراً ( 12 ) إِنَّهُ كانَ فِي أَهْلِهِ مَسْرُوراً ( 13 ) إِنَّهُ ظَنَّ أَنْ لَنْ يَحُورَ ( 14 ) بَلى إِنَّ رَبَّهُ كانَ بِهِ بَصِيراً ( 15 ) فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ پس آن كسى كه داده شود نامهء اعمال او بدست راست او فَسَوْفَ يُحاسَبُ حِساباً يَسِيراً پس زود حساب اعمال او كرده شود حساب كردن سهل و آسان وَ يَنْقَلِبُ إِلى أَهْلِهِ مَسْرُوراً و باز گردد بعد از فراغ از حساب بسوى اهل خود شادمان و خوشحال يعنى برگردد بسوى كسانى كه خداى در بهشت براى او آماده كرده از حور العين يا اهل و عيال و اولاد او كه پيش از او ببهشت رفته باشند وَ أَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ وَراءَ ظَهْرِهِ و اما آن كسى كه داده شود نامهء اعمال او از پس پشت او بدست چپ زيرا دست راست او را بر گردن او بندند و دست چپ او را از پس پشت او و از آن طرف نامهء او را به او دهند فَسَوْفَ يَدْعُوا ثُبُوراً پس زود باشد كه بخواند و بگويد يا ثبوراه يعنى بخواهد هلاك خود را بعد از ديدن نامهء اعمال خود وَ يَصْلى سَعِيراً